Преминете кон содржината

Блискиот Исток останува многу нестабилен

Војната на Блискиот Исток не покажува знаци на смирување. За жал, во таква средина се очекува голема волатилност на цените на финансиските инструменти. Посилниот американски долар донекаде го ублажи падот на цените за европските штедачи во сите инвестиции деноминирани во американски долари.

Индекс

Принос за една недела*                (13. 3. 2026 – 20. 3. 2026)

Принос за оваа година*     (31.12.2025 – 20.3.2026)

Свет - MSCI World

-2,93%

-2,43%

САД - S&P 500

-2,86%

-3,21%

Европа - DJ STOXX 600

-3,75%

-2,77%

Јапонија - Topix

-0,45%

+6,71%

Пазари во развој - MSCI Emerging markets

-1,33%

+6,13%

*вклучувајќи дивиденди, пресметано во евра

 

Извор: Bloomberg

За жал, во последните недели, портфолио менаџерите и аналитичарите мораа да се справат со тешка тема - војна, чии ефекти силно ја тресат берзата. До минатата недела, повеќето напади беа насочени кон иранските воени капацитети и елиминацијата на иранските владини структури, но во средата имаше значителна ескалација. За прв пат во овој конфликт, фокусот на борбите се префрли на уништување на енергетската инфраструктура на противникот. Израел го нападна иранското гасно поле South Pars, каде што се наоѓа поголемиот дел од клучната гасна инфраструктура на Иран. Иран одговори со напад врз Катар, што значително влијаеше на дел од неговиот извозен капацитет за течен природен гас (LNG). Извршниот директор на QatarEnergy објави дека дури 17% од извозниот капацитет на LNG од Катар е изгубен за период од три до пет години. Цената на природниот гас на европската берза нагло скокна, надминувајќи 60 евра/MWh, што е приближно двојно повеќе отколку во февруари.

 

Ормутскиот теснец останува практично непрооден, спречувајќи го протокот на приближно една петтина од глобалната потрошувачка на нафта. Дел од нафтата што се пумпа во земјите од Заливот се пренасочува од танкерите кон нафтоводите, чиј капацитет не е доволно висок. Генерално, можеме да кажеме дека глобалната економија во моментов троши многу повеќе нафта отколку што произведува. Ослободувањето на резервите на нафта и малку помалата побарувачка на краток рок (авиокомпаниите веќе откажуваат летови) го балансираат пазарот на краток рок, но сегашната ситуација не може и не смее да трае бесконечно. Цената на нафтата Brent во евра скокна за повеќе од 11% минатата недела. Цената на американската нафта WTI, која е значително помалку зависна од тековите на Блискиот Исток, остана речиси непроменета минатата недела.

 

Американскиот долар повторно ја оправда својата улога како валута што добива во неизвесни времиња. За само една недела, доларот порасна за повеќе од еден процент во однос на еврото. Исто така, забележавме интересни случувања кај цената на златото. Иако златото се смета за инвестиција што добива во време на геополитички превирања, овој пат тоа не беше случај. Напротив - цената на златото изгуби повеќе од една десетина за една недела, и падна за речиси една петтина од својот јануарски рекорд. Објаснувањето за овој, на прв поглед нелогичен потег, е помалото намалување на каматните стапки од претходно очекуваното, што ги привлекува инвеститорите кон релативно попрофитабилни обврзници. Цената на златото е негативно погодена и од минатиот, речиси експоненцијален раст, во кој многу трансакции беа склучени со користење на финансиска задолженост. Покрај тоа, пазарот се навикна на постојаното присуство на геополитички ризици до одреден степен.

 

Во сенка на сите историски настани опишани погоре, се одржаа и состаноците на двете најважни централни банки. Федералните резерви, како што се очекуваше, ги оставија каматните стапки непроменети, додека гувернерот Powell предупреди на сложена ситуација: од една страна, повисоките цени на нафтата ја зголемуваат инфлацијата и очекувањата за инфлација, а од друга страна, го забавуваат економскиот раст. Пазарот повеќе не очекува намалување на каматните стапки оваа година. Слична е сликата и во Европа, каде што пазарот очекува три зголемувања на каматните стапки оваа година. ЕЦБ ја зголеми својата прогноза за инфлацијата за оваа година за еврозоната за 0,7 процентни поени, на 2,6%.

 

Во корпоративниот сектор, следевме неколку други важни објави на резултати од компании за изминатиот квартал. Меѓу нив, ги издвојуваме импресивните резултати на американската полупроводничка компанија „Micron Technology“. Компанијата, вредна речиси 500 милијарди долари, ги дуплираше своите приходи на годишно ниво, додека профитот се зголеми седумкратно со оперативна маржа од речиси 70%. Мемориските чипови се исклучително важни и барани во ерата на брз развој на вештачката интелигенција. И покрај извонредните резултати, цената на акциите падна.

Тековни случувања на пазарот на капитал

Во нашите публикации ќе најдете анализи и коментари за актуелните случувања на капиталните пазари.